آرشیو رده

علم و دانش

سیاره عطارد با لایه‌ای از الماس

دانشمندان اخیرا متوجه شده‌اند که سیاره عطارد دارای لایه بسیار ضخیمی از الماس است. ۱ تا ۴ درصد از وزن این سیاره را کربن تشکیل داده که نسبت به کره زمین چند صد برابر بیشتر است؛ هر چند فقط وجود کربن برای شکل‌گیری الماس در سیاره عطارد کافی نیست…

بازگشت نمونه‌های خاک ماه به زمین توسط چینی‌ها

ماژول قمری چانگ‌ای-۶ دیروز، سه‌شنبه ۵تیر۱۴۰۳ حوالی ساعت دو بعدازظهر به وقت محلی (۰۹:۳۰ به وقت ایران) در بازگشت به زمین با چتر نجات فرود آمد و با موفقیت ماموریت خود را برای جمع‌آوری اولین نمونه‌ها از نیمه پنهان ماه به پایان رساند. پکن قصد…

افزایش طول یک روز زمین به ۲۵ ساعت تحت تاثیر رویداد‌های سیاره‌ای و نجومی

دانشمندان دانشگاه فنی مونیخ کشف کرده‌اند که طول یک روز در زمین برای سال‌ها در حال تغییر بوده است و می‌تواند در نهایت به ۲۵ ساعت برسد، کشفی که از طریق ترکیبی از مطالعات نجومی، فضایی و زمین شناسی به دانشمندان در درک پیچیدگی‌های چرخش زمین و…

هویت جدید بزرگ‌ترین طوفان منظومه شمسی

به گفته پژوهشگران، طوفان رصد شده سیاره مشتری توسط اخترشناسی به نام کاسینی با طوفانی که امروز آن‌ها می‌بینند، یکی نیست و برخلاف تصور کاسینی دائمی نبوده و از بین رفته است؛ این گردباد بیضی شکل، تقریبا ۲ برابر زمین قطر دارد و بزرگ‌ترین طوفان…

اجرام فضایی پنهان در منظومه شمسی

منظومه شمسی به خورشید و چند سیاره اطراف آن و یا قمرها و کمربند سیارکی خلاصه نمی‌شود؛ همه این‌ها تقریبا در مرکز منظومه شمسی قرار دارند و به خاطر نور خورشید به‌ راحتی دیده می‌شوند، اما اگر نگاه خود را به سمت مرزهای بیرونی منظومه شمسی معطوف…

پاسخ جدید برای راز دریاهای قمر زحل

پژوهشگران دریافته‌اند که فعالیت موج‌ها در تایتان (بزرگ‌ترین قمر زحل) ممکن است آن قدر قوی باشد که خطوط ساحلی دریاچه‌ها و دریاها را فرسایش دهد؛ این قمر، تنها جرم سیاره‌ای در منظومه شمسی است که در حال حاضر رودخانه‌ها، دریاچه‌ها و دریاهای فعال…

خطرات انفجار ابرنواختر در نزدیکی منظومه شمسی برای کره زمین

در مراحل پایانی عمر یک ستاره بزرگ انفجاری مهیب به‌ نام ابرنواختر در فضا رخ می‌دهد؛ آیا انفجار ابرنواختر در نزدیکی منظومه شمسی، زمین را به‌ مرز نابودی می‌کشاند؟ اتمسفر زمین هم چون سپری در برابر تشعشعات مرگبار خورشید، میلیاردها سال از شکل‌های…

تصاویر ۵ اکتشاف فضایی که حتی دانشمندان هم از درک‌ آن‌ها عاجز هستند

۵ اکتشاف فضایی باورنکردنی از سیاهچاله فراری تا سیاره‌های سرکش مواردی هستند که حتی برترین دانشمندان جهان نیز نمی‌توانند هیچ توضیحی برای آن‌ها ارائه کنند. تلاش انسان برای درک دنیای بیرونی تا قرن‌ها فقط به چند سیاره از منظومه شمسی محدود بود،…

مرکز کیهان کجاست؟

کیهان به گونه‌ای غیرقابل انکار وسیع است، اما آیا این وسعت شگرف مرکزی هم دارد؟ برخی ممکن است تصور کنند که سیاره زمین در وسط همه چیز واقع شده است، اما اکتشافات یک قرن اخیر پاسخ دیگری به این سوال می‌دهد. حدود ۱۰۰ سال قبل و حوالی دهه ۱۹۲۰…

سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ بهترین زمان برای رصد شفق قطبی

شفق قطبی یک پدیده جذاب نجومی است و زمانی تشکیل می‌شود که ذرات پر انرژی خورشید به لایه بالایی اتمسفر زمین برخورد می‌کنند. با این‌ حال، این پدیده زیبا تنها در قطب‌های کره زمین قابل مشاهده است؛ زیرا میدان مغناطیسی زمین ذرات را به سمت قطب‌ها…

معمای حل نشده‌ مسئله سه جسم از زمان نیوتن

مسئله سه جسم یک معمای فیزیک است که از زمان آیزاک نیوتن دانشمندان را درگیر خود کرده است، اما این مسئله چیست، چرا حل آن اینقدر سخت است؟ این مسئله، سامانه‌ای را توصیف می‌کند که شامل سه جسم است که نیروهای گرانشی بر یکدیگر اعمال می‌کنند. اگرچه…

کشف یخ‌آب در آتشفشان‌های مریخ

کشف یخ‌آب بزرگ در بالای سه آتشفشان‌ از فلات بسیار بزرگ آتشفشانی «تارسیس» مریخ واقع در خط استوای سیاره، اطلاعات پیشین پژوهشگران را درباره سیاره سرخ به چالش کشیده و اطلاعات جدیدی را به آن‌ها ارائه داده است.

تلسکوپ فضایی جیمز وب، زمان شکل‌گیری کربن را در جهان آغازین کشف کرد

تلسکوپ فضایی جیمز وب، کربن را که یکی از اجزای کلیدی حیات در زمان طلوع جهان است، در کهکشانی فشرده و دوردست در فاصله ۳۵۰ میلیون سال پس از بیگ‌بنگ آشکار کرد؛ این آغازی‌ترین کشف عنصری غیرهیدروژنی در جهان به شمار می‌رود. اولین پژوهش‌ها نشان…

هلیوسفر و اسرار پنهان‌ آن

هیچ کاوشگری تا به حال دید مناسبی را از بیرون به هلیوسفر نداشته یا نتوانسته است به درستی از محیط میان‌ستاره‌ای محلی نمونه‌برداری کند. دانشمندان سعی دارند راه جدیدی را برای بررسی هلیوسفر و نوع تعامل آن با محیط میان‌ستاره‌ای محلی بیابند؛ در…

حل معمای سیاهچاله‌های گمشده جهان

سیاهچاله‌های آغازین یکی از قوی‌ترین کاندیدهای ماده تاریک هستند، اما تعداد زیادی از آن‌ها برای انطباق با این نظریه لازم هستند؛ براساس پژوهشی جدید، جهان اولیه سیاهچاله‌های کوچک بسیار کمتری از تخمین‌ها و مدل‌های قبلی داشته است و به‌ این‌ ترتیب…

کشف یک دنیای جدید از جنس شکر در همسایگی زمین

اخترشناسان یک دنیای جدید از جنس شکر را نزدیک به زمین در کمربند کویپر منظومه‌شمسی شناسایی کرده‌اند که می‌تواند یکی از مهم‌ترین اکتشاف‌های منظومه‌شمسی در ۲۰۲۴ نیز لقب بگیرد، اما چرا این کشف برای بشر اهمیت زیادی دارد؟ 

رمزگشایی از سیاره سرخ با شهاب‌سنگ‌های مریخی

دانشمندان با بررسی شهاب‌سنگ‌های جمع‌آوری شده در قطب جنوب و آفریقا که در حدود بیش از ۱ میلیارد سال پیش در مریخ تشکیل شده‌‌اند به ماهیت گوشته و پوسته این سیاره پی‌بردند. این سیاره یک ساختار متمایز در گوشته و پوسته خود با مخازن قابل رویت دارد.

ابرسیاه‌چاله‌ها ابتدا تشکیل شده‌اند یا کهکشان‌ها

این‌که آیا ابرسیاه‌چاله‌ها کهکشان‌ها را به وجود آورده‌اند یا این کهکشان‌ها هستند که ابرسیاه‌چاله‌ها را تشکیل می‌دهند، پرسشی است که سال‌ها ذهن ستاره‌شناسان را مشغول کرده و اکنون تلسکوپ فضایی جیمز وب با تصاویری از رویدادهای کیهان آغازین ممکن…

مرز منظومه شمسی کجا است؟

تعریف واضح انسان‌ها از مرزها، کارها را ساده‌تر و امکان مقایسه‌ بهتر همه‌چیز و تغییراتشان را می‌دهد. با این‌ حال گاهی تمایل به مرزبندی می‌تواند مشکل‌ساز و باعث گمراهی و سردرگمی شود، به‌ویژه وقتی چیزی مبهم و ناواضح است؛ برای مثال منظومه‌ شمسی…

کشف دورترین کهکشان درخشان با ستاره‌های غول‌پیکر

تلسکوپ جیمز وب به‌ تازگی پس از یک رصد ۱۰ ساعته، دورترین کهکشان درخشان مملو از ستاره‌های غول‌پیکر را کشف کرده است. این کهکشان کمتر از ۳۰۰ میلیون سال بعد از بیگ بنگ شکل گرفته است، اما خصوصیات منحصر به فردی دارد که با این عدد سازگاری ندارند.

ستاره‌ها چگونه شکل می‌گیرند؟

آیا تا به حال به این فکر کرده‌اید که ستاره‌ها چگونه تشکیل می‌شوند؟ تولد یک ستاره تعادلی فریبنده از گاز، غبار و انرژی است. گذار از ذرات آرام کیهانی به اجرام درخشان آسمانی فرایندی است که هر اندازه خارق‌العاده و باشکوه باشند، پیچیده هم است.

زهره مانند زمین فعالیت‌های آتشفشانی فعال دارد

پژوهشگران پس از بررسی داده‌های ۳۰ ساله کاوشگر ماژلان دریافتند که یافته‌های جدید، فرضیه‌های مربوط به سطح‌شناسی سیاره زهره را به چالش می‌کشد و به فعالیت‌های آتشفشانی پنهان در آن اشاره می‌کند که می‌تواند مانند زمین از نظر آتشفشانی فعال باشد. 

ماده تاریک و انرژی تاریک، ماموریت جدید و مهم آژانس فضایی اروپا

تلسکوپ فضایی اقلیدس با بهره‌گیری از میدان دید فوق‌العاده وسیع خود، به کاوش دو معمای بنیادین کیهان می‌پردازد که طی ماموریت شش ساله خود می‌تواند زمینه‌ کیهان‌شناسی را برای همیشه متحول سازد. این تلسکوپ فضایی با پرتاب موفقیت‌آمیز در تاریخ…

رمزگشایی ناپدید شدن ناگهانی صدها ستاره در آسمان

طبق مطالعات جدید برخی از ستارگان عظیم‌الجثه نه با یک انفجار، بلکه بی‌صدا می‌میرند. گاهی اوقات، ستارگان پرجرم می‌توانند مستقیما به سیاهچاله‌ها سقوط کنند، بدون اینکه از ابرنواختر عبور کنند. در واقع این نتایج به دست آمده از تجزیه و تحلیل VFTS…

کشف شواهدی از برخورد کیهانی که ماه را شکل داد

پژوهشی درباره سنگ معدنی فلزی در اعماق ماه، نشان می‌دهد حدود بیش از ۴ میلیارد سال پیش قمر ماه بر اثر یک برخورد کیهانی با زمین شکل گرفته است. برخی از بقایای سیاره گمشده در پوسته زمین مدفون شده‌اند اما شواهد مبنی بر این که سایر بقایای آن پس از…