1396/10/02

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

یكی از علاقه‌مندی‌ها و سرگرمی‌های مردم در گذشته‌های نه چندان دور دیدن آسمان در شب و رصد ستاره‌ها و صور فلكی بود.
سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

مریم فخیمی: یكی از علاقه‌مندی‌ها و سرگرمی‌های مردم در گذشته‌های نه چندان دور دیدن آسمان در شب و رصد ستاره‌ها و صور فلكی بود. این موضوع در سال‌های اخیر به علت نور شهرها و آسمان آلوده بیشتر به یك آرزو برای شهروندان شهرهای بزرگ تبدیل شده و با آلوده‌تر شدن هوا، ستاره‌ها دیگر به ساکنین شهرهای بزرگ چشمك نمی‌زنند.
آلودگی هوا در هفته‌های گذشته نه تنها مانع دیدن اجرام آسمانی در شب بود بلكه چهره خورشید را نیزپوشانده بود. اما خوشبختانه در روزهای اخیر با كاهش آلودگی هوا می‌توانیم به رصد زیبایی‌های آسمان شب بپردازیم. دراین یادداشت با صورت فلكی جبار آشنا خواهید شد. در تقویمتان نیز رویدادهای رصدی قابل مشاهده در آسمان را حتماً علامت‌گذاری كنید.

حكایت شكارچی بزرگ آسمان
تصویری از صورت فلکی جبار، عکاس: بابک امین‌تفرشی - ایران، نقش‌جهان

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

جبار یا اوریون (Orion) شكارچی بزرگ آسمان شب‌های زمستان است. شكارچی صورت فلكی زیبا و پرابهت با ستارگانی بارز است. طلوع ستارگان این صورت فلكی نوید بخش آغاز زمستان در نیمكره‌شمالی زمین است.
 اما چگونه این صورت فلكی بزرگ را در آسمان پیدا كنیم؟ این شب‌ها به نیمه جنوبی آسمان كه نگاه كنید 3 ستاره هم‌نور خواهید یافت كه روی یك خط مورب در كنار هم به صف شده‌اند. این 3 ستاره كمربند صورت فلكی جبار هستند. 2 ستاره در بالا و 2 ستاره در پایین این كمربند تنه اصلی صورت فلكی جبار یا شكارچی را تشكیل می‌دهند. یكی از ستارگان در بالا و چپ به رنگ سرخ  یك ستاره غول پیر رو به مرگ است. ستاره‌ای كه درپایین و راست به رنگ آبی است جوان و بسیار داغ است. به ستارگان كمربند جبار كمی دقت كنید، اندكی پایین‌تر از آنها یك لكه مات خواهید یافت. این لكه مات كه در آسمان صاف قابل رؤیت است «سحابی جبار» نام دارد. سحابی جبار محل زایش ستارگان است؛ مهدكودكی از ستارگان جوان و تازه متولد شده.

پدیده‌های رصدی دی ماه
برای رؤیت این رویدادها نیازی به ابزارهای رصدی ندارید. كافی است در زمان مشخص شده كمی جست‌وجو كنید تا ازتماشای زیبایی‌های رایگان در آسمان شب لذت ببرید.

۳ دی ساعت۶:۰۰: عطارد (Mercury) از کنارستاره سرخ‌فام قلب‌العقرب گذرخواهد کرد. جنوب شرق (SE) آسمان را بنگرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

۵ دی ساعت۱۲:۵۰: تربیع اول ماه 
7 دی: گذر ایستگاه فضایی بین‌المللی از فراز تهران. ورود به آسمان: 5:58 از جنوب‌غرب، پایان گذر: 6:05 شمال شرق. بیشترین درخشندگی: 3.9-

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی 
۹ دی ساعت۱۸:۲۰: ماه(Moon) در کنار خوشه پروین قرارخواهد داشت.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

10 دی ساعت 18:30:  مقارنه ماه و ستاره سرخ الدبران(چشم گاو) در صورت فلکی گاو نر 

۱۲دی ساعت 5:54: ماه بدر (اَبَرماه در سال 1396) 

۱۷ دی ساعت ۳:۴۵: شاهد مقارنه نزدیک مریخ (Mars) و مشتری (Jupiter)خواهید بود.به جنوب‌شرق (SE) آسمان بنگرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

۱۹ دی ساعت ۱:۵۶: ماه درتربیع دوم 
۱۹ دی ساعت ۱:۴۵: ماه در نزدیکی ستاره سفید سماک‌اعزل قرار خواهد داشت. به جنوب‌شرق (SE) آسمان بنگرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

۲۱ دی  ساعت۳:۳۰: اجتماع ماه و سیارات مشتری و مریخ را در آسمان خواهید دید. به جنوب‌شرق (SE) آسمان بنگرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

۲۳ دی ساعت ۴:۵۵: گذر ماه از کنار ستاره قلب‌العقرب رخ خواهد خواهد داد. به جنوب‌شرق (SE) آسمان بنگرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

۲۵ دی ساعت ۶:۱۰: اجتماع ماه و سیارات زحل و عطارد در آسمان خواهید دید. به جنوب‌شرق (SE) آسمان بنگرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی دی

وضعیت سیارات
سیاره سرخ رنگ مریخ و سیاره درخشان مشتری ساعاتی پیش از طلوع آفتاب در جنوب‌شرقی آسمان قابل رویت خواهند بود.

داخلی | نجوم | آموزش | رویدادها |

نظر شما
اخبار مرتبط

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آبان

1396/08/01
در ماه آب‌ها یعنی آبان نگاهی به آسمان بالای سر بیاندازید و از تماشای شگفتی‌های شب لذت ببرید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

1396/09/04
خیلی از ما حتما بخاطر داریم که روزگاری نه چندان دور که آلودگی نوری و آلاینده‌های صنعتی هنوز آسمان پرستاره شب نپوشانده بودند می‌توانستیم حتی از داخل شهرهای بزرگ هم بسیاری از اجرام آسمانی...

پربازدیدکننده ترین خبر

سفر فضاپیمای BepiColumbo به سمت سیاره عطارد آغاز شد

اولین مأموریت آژانس فضایی اروپا (ESA) به سیاره عطارد بامداد روز ۲۸ مهر از پایگاه فضایی گویان فرانسه آغاز شد. فضاپیمای بپی‌کلمبو (BepiColumbo ) رأس ساعت ۵:۱۵بامداد سوار بر ماهواره‌بر آریان ۵ پرتاب شد و سفری هفت ساله را به سمت نزدیک‌ترین سیاره منظومه شمسی به خورشید آغاز کرد. فاصله زمین تا عطارد ۲۴۰میلیون کیلومتر است ولی کل سفر فضاپیمای مورد بحث به حدود 9 میلیارد کیلومتر خواهد رسید. با وجود هوای نیمه ابری، عملیات پرتاب با تلاش مشترک آژانس فضایی اروپا (ESA) و آژانس فضایی ژاپن (JAXA) به شکل بی نقصی انجام شد. دو دقیقه پس از پرتاب، دو بوستر اولیه از آریان ۵ جدا شدند. طی ۹دقیقه وظیفه موتور اصلی هم به پایان رسید و BepiColumbo سوار بر ماژول انتقال و مرحله بالایی به مدار پایینی زمین رسیدند. نهایتاً در زمان ۲۷دقیقه پس از پرتاب، فضاپیما به طور کامل از سامانه پرتاب جدا شد و سفرش را آغاز کرد. سیگنال‌های اولیه نشان می‌دهند که ماهواره مورد بحث کاملاً سالم و عملیاتی است. به خاطر نیروی گرانش عظیم خورشید، انرژی مورد نیاز برای رسیدن به عطارد تقریباً معادل انرژی برای رسیدن به پلوتو است. آریان ۵ قدرت کافی برای طی این مسیر ندارد و پیشرانه‌های یونی روی فضاپیما هم از عهده این کار بر نمی‌آیند. به همین دلیل بپی‌کلمبو مجبور است مانورهای خاصی را برای دستیابی به سرعت مورد نیاز انجام دهد. یکی از این مانورها در سال ۲۰۲۰ دور زمین انجام می‌شود، دو مورد در سال های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ دور سیاره ناهید، و شش مانور بین سال های ۲۰۲۱ و ۲۰۲۵ دور عطارد تا نهایتاً فضاپیما در تاریخ پنجم دسامبر ۲۰۲۵ در مدار مورد نظر قرار گیرد. پس از قرار گرفتن در مدار، بپی‌کلمبو به دو مدارگرد تقسیم می‌شود: مدارگرد مرکوری (MPO) متعلق به آژانس فضایی اروپا و مدارگرد مگنتوسفری مرکوری (MMO) متعلق به ژاپن. برای اولین بار است که دو فضاپیما به شکل همزمان به سمت عطارد ارسال می‌شوند تا در مورد ساختار، میدان مغناطیسی و فقدان اتمسفر این سیاره تحقیق کنند.