1396/09/04

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

خیلی از ما حتما بخاطر داریم که روزگاری نه چندان دور که آلودگی نوری و آلاینده‌های صنعتی هنوز آسمان پرستاره شب نپوشانده بودند می‌توانستیم حتی از داخل شهرهای بزرگ هم بسیاری از اجرام آسمانی را به راحتی رویت کنیم. اما اکنون برای رصد مجبوریم کیلومترها از شهر دور شویم تا شاید بتوانیم رویدادهای نجومی را راحتتر...
سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

مریم فخیمی: خیلی از ما حتما بخاطر داریم که روزگاری نه چندان دور که آلودگی نوری و آلاینده‌های صنعتی هنوز آسمان پرستاره شب نپوشانده بودند می‌توانستیم حتی از داخل شهرهای بزرگ هم بسیاری از اجرام آسمانی را به راحتی رویت کنیم. اما اکنون برای رصد مجبوریم کیلومترها از شهر دور شویم تا شاید بتوانیم رویدادهای نجومی را راحتتر تماشا کنیم؛ این رخداد ناگواری است. طبیعت و هر آنجه در آن است به آیندگان تعلق دارد و ما باید امانتدار این میراث باشیم. در این یادداشت درباره صورت فلکی ذات‌الکرسی، رویدادهای رصدی آذر و وضعیت سیارات خواهید خواهند.

حکایت ذات‌الكُرسی، ملكه‌ای در آسمان

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

ذات‌الكرسی (خداوند کرسی، Cassiopeia) از مشهورترین و آسان‌یاب‌ترین صورفلكی نیمكره شمالی آسمان است. اگرچه درتمام فصول سال می‌توان این صورت آسمانی را یافت، اما بهترین زمان برای رصد آن در پاییز است. این شب‌ها از حدود ساعت 6 عصر تا پیش از طلوع آفتاب، رو به شمال كه بایستید شكلی شبیه حرف «ام» یا «دبلیو» انگلیسی (M Or W) خواهید یافت كه از كنار هم قرار گرفتن 5 ستاره هم نور تشكیل شده است و این ستارگان با چشم غیر مسلح قابل رویتند.
این صورت فلكی «ذات الكرسی» است كه همواره به دور ستاره قطبی از ستارگان دب اصغر می‌گردد؛ در سمت مقابل ذات الكرسی هم دب اكبر قرار دارد. در واقع ستاره قطبی بین ذات‌الكرسی و دب اكبر واقع است. البته در این فصل از سال و اوایل شب، دب اكبر كمی پایین‌تر از افق است و ما نمی‌توانیم آن را ببینیم. برای دیدن دب اكبر باید ساعاتی بعد از نیمه شب افق شمال‌شرق آسمان را جست‌وجو كنیم. ذات الكرسی از اساطیر یونانی و به معنای زنِ بر تخت نشسته است.
عبدالرحمان صوفی رازی نخستین کسی بود که صورت فلکی ذات‌الکرسی را با چشم غیرمسلح رصد و مطالعه کرد. 

برخی اجرام عمقی

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

منطقه‌ای از کهکشان راه‌شیری که غنی از اجرام آسمانی است از میان صورت فلکی ذات‌الکرسی عبور می‌کند؛ اجرامی چون خوشه‌های باز، ابرنواخترها، کهکشان‌ها و سحابی‌ها ذر این صورت فلکی واقع‌اند.
سحابی نشری قلب و روح،خوشه باز جغد، بقایای ابرنواختر تیکو (که در سال 1572 توسط تیکوبراهه کشف شد) و کهکشان کوتوله بیضوی موسوم به ان‌جی‌سی 185 از جمله اجرام عمقی این صورت فلکی‌اند.
تصویر مربوط به سحابی قلب (بالا، راست) و سحابی روح (چپ،پایین) است.

پدیده‌های رصدی آذر که با چشم غیر مسلح قابل رویت است.

6 آذر: گذر ایستگاه فضایی بین‌المللی از آسمان تهران که به صورت نقطه‌ای روشن در حال حرکت خواهید دید. مسیر حرکت این ایستگاه در نقشه مشخص است. در بسیاری از شهرهای ایران نیز تقریبا در همین ساعت می‌توان گذر ایستگاه فضایی را رویت کرد.
ورود: 18:28 از غرب و جنوب‌غرب، پایان عبور: 18:32، درخشندگی: 3.2-

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

7 آذر: گذر ایستگاه فضایی بین‌المللی از آسمان تهران که به صورت نقطه‌ای روشن در حال حرکت خواهید دید. مسیر حرکت این استگاه در نقشه مشخص است. در بسیاری از شهرهای ایران نیز تقریبا در همین ساعت می‌توان گذر ایستگاه فضایی را دید. ورود:17:35 از جنوب‌غرب، پایان عبور: 17:42 در شمال‌شرق، درخشندگی: 3.9-

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

9 آذر: ساعت 3:55 بامداد در شرق آسمان مقارنه سیاره سرخ‌فام مریخ (Mars) و ستاره سفید سماک اعزل (Spica) را خواهید دید. مریخ با رنگ سرخش بسیار مشخص است. سماک اعزل در صورت فلکی دوشیزه قرار دارد. درخشندگی مریخ 1.7 است.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

11 آذر: ساعت 18:10 در شرق آسمان خوشه پروین را بالاتر از ماه خواهید دید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

12 آذر: ماه بدر ساعت 19:19 به وقت تهران

19 آذر: تربیع دوم، ساعت 11:22 به وقت تهران

22 آذر: ساعت 3:30 بامداد در جنوب‌شرق آسمان احتماع ماه، سیاره مریخ و ستاره سماک اعزل را خواهید دید. 

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

23 آذر: ساعت 4:30 بامداد در جنوب‌شرق آسمان اجتماع ماه، مریخ سرخ‌فام و سیاره مشتری را خواهید دید. مریخ و مشتری اندگی پایین‌تر از ماه قرار دارند. درخشندگی مریخ: 1.6 و درخشندگی مشتری: 1.6-

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

24 آذر: ساعت 5:05 بامداد، گذر ماه را از نزدیکی سیاره مشتری در جنوب شرق آسمان خواهید دید.

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

25 آذر:گذر ایستگاه فضایی بین‌المللی از آسمان تهران که به صورت نقطه‌ای روشن در حال حرکت خواهید دید. مسیر حرکت این استگاه در نقشه مشخص است. در بسیاری از شهرهای ایران نیز تقریبا در همین ساعت می‌توان گذر ایستگاه فضایی را دید. ورود: 17:59 از شمال‌غرب، پایان عبور: 18:07 از جنوب‌شرق، درخشندگی: 3.8-

سفر در آسمان، پدیده‌های رصدی آذر

وضعیت سیاراتی که با چشم غیر مسلح قابل رویت است

سیاره زهره، نگین درخشان آسمان صبحگاهی است که این ماه کمتر از یک ساعت قبل از طلوع آفتاب در شرق آسمان نمایان می‌شود. درخشندگی سیاره زهره اندکی کمتر از 4- است.
سیاره مریخ چند ساعت بعد از نیمه شب از افق شرق بالا می‌آید و تا قبل از طلوع آفتاب قابل رصد با چشم غیر مسلح است. درخشندگی مریخ کمتر از 2 است.
سیاره مشتری نیز بعد از مریخ در افق شرق طلوع می‌کند. مشتری درخشان‌تر از مریخ است. درخشندگی مشتری حدود 1.6- است.
سیاره زحل در روزهای ابتدایی آذر همزمان با غروب آفتاب در ارتفاع کمی از افق جنوب شرق آسمان قابل رویت است.
سیارات عطارد، اورانوس، پلوتون و نپنون قابل رویت نیستند. 

نجوم | آموزش و سرگرمی | رویدادها |

نظر شما
اخبار مرتبط

رصد سیاره‌ داغی که نور را می‌خورد!

1396/06/26
تلسکوپ فضایی هابل موفق به رصد سیاره تیره و داغی در ابعاد "مشتری" شده است که نور را بازنمی‌تاباند و اصطلاحا "می‌خورد". مطالعه سیارات فراخورشیدی و ویژگی‌های آنها یکی از موضوعات جذاب و هیجان‌انگیز...

رصد یک شی فضایی دنباله دار

1396/08/14
ناسا و سازمان فضایی اروپا به طور همزمان یک شی دنباله دار را رصد کرده اند. این شی آسمانی خانواده از اشیای دنباله دار مختلف است که دنبال هم حرکت می کنند. ناسا و سازمان فضایی اروپا به طور همزمان...

رصد یک جرم ناشناخته در مرکز کهکشان راه شیری

1396/08/21
محققان کشور کره جنوبی با استفاده از تلسکوپ فضایی "اسپیتزر" موفق شدند یک جرم فضایی را در ناحیه مرکزی کهکشان راه شیری رصد کنند. این دنیای ناشناخته در فاصله 22 هزار سال نوری از زمین قرار...

پربازدیدکننده ترین خبر

ایستگاه فضائی سالیوت۶ گامی بلند در تاریخ فناوری فضایی

زمانی که رسانه‌های شوروی در ۲۹سپتامبر ۱۹۷۷از پرتاب ایستگاه فضایی سالیوت۶ (Salyut -6) خبر دادند کمتر کسی تصور می‌کرد این ایستگاه بتواند جایگاه ویژه‌ای در تاریخ فضانوردی برای خود باز کند. اما این پایگاه مداری, خود پایه‌ای شد بر بسیاری تجربه‌های نوین در عرصه فضانوردی. برخلاف ایستگاه‌های فضایی قبلی, سالیوت۶ به دو در ورودی مجهز بود که در قسمت انتهایی آن قرار داشت وجود این سکو قبلاً اعلام‌نشده بود اما از مدت‌ها قبل کارشناسان غربی منتظر چنین عملیاتی از جانب شوروی بودند. سالیوت۶ در دوران کار خود که از زمان پرتاب تا سال ۱۹۸۲ طول کشید, منزلگاه ۱۷گروه فضانورد اصلی و مهمان بود و به‌واسطه امکان تدارکات آن با ناوهای باربری بدون سرنشین پروگرس توانست طولانی‌ترین اقامت در فضا (در زمان خود) به مدت ۱۸۵روز را فراهم آورد.