1397/05/16

مثلث تابستانی در اوج آسمان

اگر در شب‌های پیش رو حوالی ساعت ۲۱ و ۳۰ دقیقه روی بام منزل رو به مشرق بایستید (همان جهتی که خورشید هر روز از آنجا طلوع می‌کند)، در این صورت سه ستاره در آسمان خواهید دید که از به هم متصل‌کردن فرضی آنها به یکدیگر مثلث بزرگی به‌وجود می‌آید. این مثلت نزد منجمان به «مثلث تابستانی» معروف است و اسامی سه ستاره...
مثلث تابستانی در اوج آسمان

 اگر در شب‌های پیش رو حوالی ساعت ۲۱ و ۳۰ دقیقه روی بام منزل رو به مشرق بایستید (همان جهتی که خورشید هر روز از آنجا طلوع می‌کند)، در این صورت سه ستاره در آسمان خواهید دید که از به هم متصل‌کردن فرضی آنها به یکدیگر مثلث بزرگی به‌وجود می‌آید. این مثلت نزد منجمان به «مثلث تابستانی» معروف است و اسامی سه ستاره تشکیل‌دهنده سه رأس آن از بالا و به صورت ساعت‌گرد به ترتیب عبارت است از: نَسر واقع (به معنی کرکس نشسته)، نَسر طائر (به معنی کرکس در حال پرواز) و ذَنب‌الدجاجه (به معنی دم قو). این سه ستاره هر یک پرنورترین ستاره‌های صورت‌های فلکی خود هستند که اسامی آن‌ها به ترتیب عبارت است از: شَلیاق، عقاب و دجاجه. مثلث تابستانی از این جهت منسوب به تابستان است که ستاره‌هایش در فصل تابستان نزدیک به بالای سر در آسمان شب دیده می‌شوند. در حالی که هر چه به سمت پاییز و اواخر پاییز برویم، با تغییر موقعیت مداری زمین در گردش به دور خورشید، ستاره‌های مثلث تابستانی را پس از غروب خورشید بر فراز افق مغرب خواهیم دید و ساعتی پس از غروب خورشید، آن‌ها نیز یکی پس از دیگری غروب خواهند کرد.

فاصله ستاره نسر واقع با ما حدود ۲۵سال نوری است و فاصله ستاره نسر طائر نزدیک به ۱۷ سال نوری. اما فاصله ستاره ذنب‌الدجاجه بالغ بر ۲۶۰۰ سال نوری است! با توجه به روشنایی که از این سه ستاره با چشم غیرمسلح می‌بینید و این که تفاوت درخشندگی ظاهری آنچنانی با هم ندارند، احتمالا می‌توانید حدس بزنید ستاره‌های ذنب‌الدجاجه چقدر ممکن است عظیم و درخشنده باشد که در شرایطی که صدبرابر دورتر از ستاره نسر واقع است، اما کماکان روشنایی‌اش شانه‌به‌شانه نسر واقع می‌زند!

نجوم |

نظر شما

پربازدیدکننده ترین خبر

سفر فضاپیمای BepiColumbo به سمت سیاره عطارد آغاز شد

اولین مأموریت آژانس فضایی اروپا (ESA) به سیاره عطارد بامداد روز ۲۸ مهر از پایگاه فضایی گویان فرانسه آغاز شد. فضاپیمای بپی‌کلمبو (BepiColumbo ) رأس ساعت ۵:۱۵بامداد سوار بر ماهواره‌بر آریان ۵ پرتاب شد و سفری هفت ساله را به سمت نزدیک‌ترین سیاره منظومه شمسی به خورشید آغاز کرد. فاصله زمین تا عطارد ۲۴۰میلیون کیلومتر است ولی کل سفر فضاپیمای مورد بحث به حدود 9 میلیارد کیلومتر خواهد رسید. با وجود هوای نیمه ابری، عملیات پرتاب با تلاش مشترک آژانس فضایی اروپا (ESA) و آژانس فضایی ژاپن (JAXA) به شکل بی نقصی انجام شد. دو دقیقه پس از پرتاب، دو بوستر اولیه از آریان ۵ جدا شدند. طی ۹دقیقه وظیفه موتور اصلی هم به پایان رسید و BepiColumbo سوار بر ماژول انتقال و مرحله بالایی به مدار پایینی زمین رسیدند. نهایتاً در زمان ۲۷دقیقه پس از پرتاب، فضاپیما به طور کامل از سامانه پرتاب جدا شد و سفرش را آغاز کرد. سیگنال‌های اولیه نشان می‌دهند که ماهواره مورد بحث کاملاً سالم و عملیاتی است. به خاطر نیروی گرانش عظیم خورشید، انرژی مورد نیاز برای رسیدن به عطارد تقریباً معادل انرژی برای رسیدن به پلوتو است. آریان ۵ قدرت کافی برای طی این مسیر ندارد و پیشرانه‌های یونی روی فضاپیما هم از عهده این کار بر نمی‌آیند. به همین دلیل بپی‌کلمبو مجبور است مانورهای خاصی را برای دستیابی به سرعت مورد نیاز انجام دهد. یکی از این مانورها در سال ۲۰۲۰ دور زمین انجام می‌شود، دو مورد در سال های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ دور سیاره ناهید، و شش مانور بین سال های ۲۰۲۱ و ۲۰۲۵ دور عطارد تا نهایتاً فضاپیما در تاریخ پنجم دسامبر ۲۰۲۵ در مدار مورد نظر قرار گیرد. پس از قرار گرفتن در مدار، بپی‌کلمبو به دو مدارگرد تقسیم می‌شود: مدارگرد مرکوری (MPO) متعلق به آژانس فضایی اروپا و مدارگرد مگنتوسفری مرکوری (MMO) متعلق به ژاپن. برای اولین بار است که دو فضاپیما به شکل همزمان به سمت عطارد ارسال می‌شوند تا در مورد ساختار، میدان مغناطیسی و فقدان اتمسفر این سیاره تحقیق کنند.