1397/05/16

آتش‌بازی آسمان ۲۱ و ۲۲ مرداد در کنار مریخ و زحل

آسمان روزهای ۲۱ و ۲۲ مرداد ماه شاهد اوج بارش شهابی برساوشی است که به گفته فعالان این حوزه به دلیل وضعیت ماه، در سال جاری تعداد ۶۰ تا ۷۰ شهاب در هر ساعت قابل مشاهده است. اسدالله قمری‌نژاد، عضو کمیته نظارت و ارزیابی انجمن نجوم ایران، با بیان اینکه این بارش شهابی هر سال اتفاق می‌افتد، ادامه داد: «زمانی...
آتش‌بازی آسمان ۲۱ و ۲۲ مرداد در کنار  مریخ  و زحل

آسمان روزهای ۲۱ و ۲۲ مرداد ماه شاهد اوج بارش شهابی برساوشی است که به گفته فعالان این حوزه به دلیل وضعیت ماه، در سال جاری تعداد ۶۰ تا ۷۰ شهاب در هر ساعت قابل مشاهده است.
اسدالله قمری‌نژاد، عضو کمیته نظارت و ارزیابی انجمن نجوم ایران، با بیان اینکه این بارش شهابی هر سال اتفاق می‌افتد، ادامه داد: «زمانی که زمین در مدار خود در حال حرکت است، گاهی یکی از مدارهای دنباله‌دار و یا سیارک‌ها را قطع می‌کند که در این صورت ذرات جدا شده از سیارک‌ها و دنباله‌دارها وارد جو زمین می‌شوند.»
قمری نژاد ادامه داد: «این ذرات زمانی که وارد جو زمین می‌شوند، به علت سرعت و اصطکاک در جو زمین شروع به سوختن می‌کنند.»
وی خاطر نشان کرد: «منشا بارش شهابی برساوشی دنباله‌داری به نام «سویفت-تاتل» (Swift-Tuttle) است که حدود ۱۳۰ سال با یک بار، حرکت مداری خود را کامل می‌کند.»
قمری‌نژاد، بهترین شرایط رصدی تعداد بارش شهاب برساوشی را بین ۱۲۰ تا ۲۰۰ شهاب دانست که به ندرت شاهد چنین بارشی خواهیم بود.

جزئیات بارش شهابی برساوشی
قمری‌نژاد با اشاره به بارش شهابی برساوشی در سال جاری، یادآور شد: «در زمان بارش شهابی در سال جاری، ماه به وضعیت محاق (ماه تاریک) قرار دارد و ماه در آسمان صبحگاهی قابل مشاهده است، از این رو افرادی که قصد دارند این پدیده نجومی را رصد کنند، رصد بارش شهابی خوبی را تجربه خواهند کرد.»
قمری‌نژاد تعداد شهاب‌های قابل مشاهده در این پدیده را ۶۰ تا ۷۰ شهاب در هر ساعت ذکر کرد و ادامه داد: «معمولا ZHR‌ (تعداد شهاب‌های قابل مشاهده برای رصدکنندگان در مدت زمان یک ساعت) متوسط از دنباله‌دار سویفت تاتل حدود ۵۰ شهاب در ساعت است، ولی در بارش شهابی برساوشی سال ۱۳۹۵ تعداد ZHR ۱۵۰ تا ۲۰۰ شهاب بود که به دلیل وضعیت ماه، قادر به رصد این تعداد شهاب نبودیم.»
عضو کمیته نظارت و ارزیابی انجمن نجوم ایران با تاکید بر اینکه رؤیت این بارش شهابی از شهرهای بزرگ به سختی صورت می‌گیرد، یادآور شد: «آنچه بارش شهابی سال جاری را زیباتر می‌کند، وجود سیارات مریخ و زحل در آسمان شبانگاهی است.»
به گفته وی، به‌ویژه سیاره مریخ در شب‌های اوج بارش شهابی برساوشی در حضیض مداری (نزدیکترین فاصله به زمین) قرار دارد و به صورت یک سیاره سرخ رنگ در آسمان دیده می‌شود و تا نزدیکی‌های صبح (تا ساعت ۴ بامداد) روز ۲۲ مرداد در آسمان دیده می‌شود.
قمری‌نژاد اوج بارش شهابی برساوشی را از نیمه شب روزهای ۲۱ و ۲۲ مردادماه دانست و اظهار کرد: «بارش شهابی برساوشی از ۲۷ تیرماه آغاز می‌شود و تا ۳ شهریور ماه ادامه دارد؛ چراکه زمین در این روزها از منطقه‌ای می‌گذرد که از ذرات ریز به جای مانده از دنباله‌دار سویفت تاتل وجود دارد.»
وی با بیان اینکه این بارش در صورت فلکی برساوش است، گفت: «هر ساله از ۱۹ تا ۲۲ مرداد بهترین زمان مشاهده این بارش شهابی است؛ از این رو اگر بخواهیم ZHR بالا و رصد خوبی داشته باشیم، می‌توان در شامگاه روز ۲۱ و صبح روز ۲۲ مرداد اقدام به رصد این بارش کرد.»
آتش‌بازی آسمان ۲۱ و ۲۲ مرداد در کنار  مریخ  و زحل
بهترین مناطق مشاهده بارش شهابی
وی با تاکید بر اینکه این بارش در همه نقاط کشور قابل مشاهده است، افزود: « مناطقی که به دور از آلودگی نوری است، بهترین مناطق برای رصد این پدیده نجومی است.»
قمری‌نژاد همچنین یادآور شد: «کسانی که تنها می‌خواهند به ثبت این پدیده بپردازند و بعدها از داده‌های آن استفاده کنند و داده‌هایی در زمینه رنگ‌های شهاب‌ها کسب کنند، بهتر است مناطقی را انتخاب کنند که افق باز هم داشته باشند.»
این فعال حوزه نجومی ادامه داد: «کسانی که می‌خواهند به طور مداوم از این پدیده تصویربرداری کنند، بهتر است برای جلوگیری از خستگی بدن و گردن به صورت درازکش اقدام به تصویر کنند.»
وی با اشاره به برخی ادعاها در خصوص عدم مشاهده بارش شهابی از پشت بام‌ها، توضیح داد: «در شهرهای بزرگ که دارای آلودگی نوری بالایی هستند، حتی سیارات پر نور زیاد را با زحمت می‌توان مشاهده کرد، از این رو نباید انتظار رصد شهاب‌ها را داشت. مساله دیگر آن است که اگر حتی در جای تاریک قرار دارید و از محیط پر نور به محیط تاریک می‌روید تا بارش شهابی مشاهده شود، در چنین شرایطی نیز نباید انتظار داشت که شهاب‌ها مشاهده شود.»
وی حداقل زمان مورد نیاز برای سازگاری چشم با نور آسمان و تاریکی را ۱۵ تا ۳۰ دقیقه عنوان کرد و ادامه داد: «از این رو برای مشاهده این پدیده در بام‌ها باید توجه شود که برای مشاهده این بارش شهابی نیاز است تا به چشم زمان سازگاری با تاریکی داده شود.»
قمری‌نژاد تاکید کرد: «بر این اساس در زمان ۱۰ تا ۲۰ دقیقه و رفتن به پشت‌بام‌ها شهاب‌های این بارش شهابی میسر نخواهد شد.»

آتش‌بازی آسمان مرداد
عضو کمیته نظارت و ارزیابی انجمن نجوم ایران ادامه داد: «در سال ۱۹۹۲ عبور دنباله‌دار سویفت تاتل را داشتیم که شاهد بیشترین بارش برساوشی بودیم و اگر بخواهیم آن را مجدد تجربه کنیم، باید تا سال ۲۱۲۶ منتظر باشیم، چراکه دوره بازگشت این دنباله‌دار ۱۳۰ سال به طول می‌کشد؛ از این رو باید قدر این لحظات را بدانیم.»
وی با تاکید بر اینکه رصد بارش شهابی روزهای ۲۱ و ۲۲ مردادماه را دست ندهیم؛ گفت: «در سال ۱۳۹۵ بیشترین شهاب بین ۱۲۰ تا ۲۰۰ شهاب مشاهده شد، ولی به دلیل وجود ماه قادر به مشاهده آن نبودیم، اما در سال جاری به دلیل وضعیت ماه رصد این پدیده در شرایط بهتری قرار دارد.»

نجوم | رویدادها |

نظر شما

پربازدیدکننده ترین خبر

سفر فضاپیمای BepiColumbo به سمت سیاره عطارد آغاز شد

اولین مأموریت آژانس فضایی اروپا (ESA) به سیاره عطارد بامداد روز ۲۸ مهر از پایگاه فضایی گویان فرانسه آغاز شد. فضاپیمای بپی‌کلمبو (BepiColumbo ) رأس ساعت ۵:۱۵بامداد سوار بر ماهواره‌بر آریان ۵ پرتاب شد و سفری هفت ساله را به سمت نزدیک‌ترین سیاره منظومه شمسی به خورشید آغاز کرد. فاصله زمین تا عطارد ۲۴۰میلیون کیلومتر است ولی کل سفر فضاپیمای مورد بحث به حدود 9 میلیارد کیلومتر خواهد رسید. با وجود هوای نیمه ابری، عملیات پرتاب با تلاش مشترک آژانس فضایی اروپا (ESA) و آژانس فضایی ژاپن (JAXA) به شکل بی نقصی انجام شد. دو دقیقه پس از پرتاب، دو بوستر اولیه از آریان ۵ جدا شدند. طی ۹دقیقه وظیفه موتور اصلی هم به پایان رسید و BepiColumbo سوار بر ماژول انتقال و مرحله بالایی به مدار پایینی زمین رسیدند. نهایتاً در زمان ۲۷دقیقه پس از پرتاب، فضاپیما به طور کامل از سامانه پرتاب جدا شد و سفرش را آغاز کرد. سیگنال‌های اولیه نشان می‌دهند که ماهواره مورد بحث کاملاً سالم و عملیاتی است. به خاطر نیروی گرانش عظیم خورشید، انرژی مورد نیاز برای رسیدن به عطارد تقریباً معادل انرژی برای رسیدن به پلوتو است. آریان ۵ قدرت کافی برای طی این مسیر ندارد و پیشرانه‌های یونی روی فضاپیما هم از عهده این کار بر نمی‌آیند. به همین دلیل بپی‌کلمبو مجبور است مانورهای خاصی را برای دستیابی به سرعت مورد نیاز انجام دهد. یکی از این مانورها در سال ۲۰۲۰ دور زمین انجام می‌شود، دو مورد در سال های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ دور سیاره ناهید، و شش مانور بین سال های ۲۰۲۱ و ۲۰۲۵ دور عطارد تا نهایتاً فضاپیما در تاریخ پنجم دسامبر ۲۰۲۵ در مدار مورد نظر قرار گیرد. پس از قرار گرفتن در مدار، بپی‌کلمبو به دو مدارگرد تقسیم می‌شود: مدارگرد مرکوری (MPO) متعلق به آژانس فضایی اروپا و مدارگرد مگنتوسفری مرکوری (MMO) متعلق به ژاپن. برای اولین بار است که دو فضاپیما به شکل همزمان به سمت عطارد ارسال می‌شوند تا در مورد ساختار، میدان مغناطیسی و فقدان اتمسفر این سیاره تحقیق کنند.